Propozycja spotkania wrzesień 2026
TERMIN 011.09.2026 – 13.09.2026
Noclegi w Zamku w Cieszynie 200,00zł od osoby za dwie doby.
Na obiad w Ostrawie proszę liczyć ok. 300.koron poza wstępem do Huty
Ostrawa
Choć leży tuż przy granicy z Polską, jest często pomijana w drodze do dalszych atrakcji Czech lub Austrii. Tymczasem właśnie tu znajduje się huta Vitkovice, tworząca wraz z przyległą kopalnią i koksownią największy, tak dobrze zachowany obiekt przemysłowy w Czechach. Ogromny zakład przemysłowy nie działa od 1998 roku – został zrewitalizowany i udostępniony do zwiedzania. Poza zwykłą wycieczką po terenie dawnej huty, na zwiedzających czeka dużo więcej atrakcji.
Huta Vitkovice, kopalnia i koksownia
Początki przemysłu na obszarze Dolnych Vitkovic sięgają 1830 roku – wówczas powstała tu huta żelaza, w kolejnych latach sukcesywnie rozbudowywana. Następne dekady były okresem intensywnego rozwoju strefy przemysłowej – obok powstała kopalnia, koksownia i cała infrastruktura towarzysząca.
Cały kompleks funkcjonował nieprzerwanie, do lat 90. ubiegłego wieku. W ostatnich latach stopniowo wygaszano kolejne piece hutnicze, kopalnię zamknięto w 1992 roku. Ostatni spust surówki nastąpił we wrześniu 1998 roku – wówczas huta Vitkovice oficjalnie zakończyła działalność.
Industrialny kompleks dostał drugie życie
W ogromnym, przemysłowym kompleksie, składającym się z pieca hutniczego, koksowni i kopalni węgla, nie działo się praktycznie nic przez dekadę po całkowitym zamknięciu. Starania lokalnych władz i dotacja Unii Europejskiej tchnęły w Vitkovice nowe życie – w 2012 roku otwarto dla zwiedzających pierwszą część strefy. Od tej pory regularnie odbywają się tu miejskie imprezy i festiwale, mają swoje koncerty największe gwiazdy światowych scen muzycznych, a na poprzemysłowym terenie można coś zjeść lub napić się kawy, czy piwa z niecodziennym widokiem.
Kto by pomyślał, że dawna strefa przemysłu ciężkiego, będąca największym kompleksem przemysłowym w całych Czechach, w ciągu zaledwie paru lat przekształci się w multifunkcyjne centrum miejskiej kultury i interaktywną, industrialną pamiątkę, przyciągającą mieszkańców i zaciekawionych turystów. Do zwiedzania cały czas udostępniane są kolejne części kompleksu.
Huta Vitkovice – widok z tarasu widokowego, dostępnego dla turystów.
Pomiędzy odrestaurowanymi częściami zakładu przemysłowego można po prostu spacerować.
Huta Vitkovice – program zwiedzania
Huta Vitkovice i przyległe do niej poprzemysłowe obiekty to multifunkcyjna przestrzeń, łącząca edukację, historię i rozrywkę. Tutaj każdy znajdzie coś dla siebie, niezależnie od tego, czy interesuje się industrialnymi klimatami. Od 2014 działa tu centrum edukacyjne Wielki Świat Techniki z salą kinową i teatrem, w dawnym, cylindrycznym zbiorniku stworzono salę konferencyjną na 1500 osób. Jest też ścianka wspinaczkowa, park trampolin i kawiarnia Marilyn Café.
Bolt Tower – najwyższy punkt widokowy Ostrawy
Największą ingerencją w pierwotny kształt huty, a zarazem (według niektórych) największą atrakcją Vitkovic jest Bolt Tower. „Wieża – śruba”, w wolnym tłumaczeniu, to nadbudowana nad wielkim piecem hutniczym, stalowo-szklana konstrukcja, pełni rolę punktu widokowego i kawiarni. Jednocześnie wieża jest najwyższym punktem widokowym Ostrawy – ma aż 80 metrów i doskonale widać z niej sporą część miasta, a przy dobre pogodzie, również szczyty zalesionych Beskidów.
Na punkt widokowy wchodzimy podczas standardowej wycieczki – można również wykupić sam wjazd na Bolt Tower, z pominięciem zwiedzania całej huty.
Pomiędzy odrestaurowanymi częściami zakładu przemysłowego można po prostu spacerować
Którą trasę turystyczną wybrać?
Aktualnie huta Vitkovice i przyległy do niej kompleks przemysłowy umożliwia zwiedzanie na pięć sposobów:
- Zwiedzanie Wielkiego Pieca + wizyta w Bolt Tower
- Wizyta w Bolt Cafe
- Wycieczka po kopalni Hlubina
- Zwiedzanie huty, Bolt Tower, historia wydobycia węgla
- Projekt „Huta Vitkovice” – transformacja industrialnego kompleksu. Wizyta w sali konferencyjnej „Gong” i Marilyn Cafe.
Huta Viktovice – jak dojechać?
Kompleks przemysłowy Vitkovice znajduje się w południowej części Ostrawy przy ul. Ruskiej – z centrum można tu wygodnie dojechać tramwajami linii 1, 2 6, do przystanku Dolni Vitkovice. Są też autobusy – schemat sieci jest dostępny na tej stronie.
Do Vitkovic łatwo dojechać samochodem – sama huta mieści się zaledwie 18 kilometrów od granicy Polski (najbliższe przejście w Chałupkach) i niecałe 100 kilometrów od Katowic. Dojazd jest wygodny, nie powinien Wam zająć dłużej niż 1,5 godziny. Na ul. Ruskiej znajduje się spory parking, nie powinno być problemu ze znalezieniem miejsca.
Można z Katowic dojechać bezpośrednio pociągiem. Z Katowic odjeżdżają pociągi do Ostrawy w godzinach porannych 08:10 – 10:13; 08:38- 10:41; 11:37-13:41 cena całego biletu bez zniżek to w 1 klasie 63,63zł. a w klasie 2- 42,27zł
Cennik i godziny otwarcia
Poszczególne budynki i funkcje industrialnego kompleksu w Ostrawie są czynne w różnych godzinach, podstawowo od 10 do 22, choć np. kawiarnia Bolt Cafe działa tylko do 18.
Możemy skorzystać z tzw. ogólnej wycieczki po hucie, z wizytą w wielkim piecu i wjechaniem na szczyt wieży Bolt. Zwiedzanie trwa ok 1,5 godziny i kosztowało 250 CZK od osoby. Wycieczki odbywają się tylko z przewodnikiem (jest możliwość wypożyczenia audio-przewodnika po polsku) i startują o konkretnych godzinach – warto więc zarezerwować bilet on-line już wcześniej.
Galeria Plato Ostrava, to galeria sztuki współczesnej, która powstała w zmodernizowanych budynkach starej rzeźni. Autorem jej przebudowy i adaptacji jest pracownia KWK Promes Roberta Koniecznego. Projekt trafił właśnie na listę realizacji nominowanych do tegorocznej edycji Mies van der Rohe Awards. Przypominamy, co o tej realizacji pisali dla nas między innymi Robert Konieczny, Justyna Swoszowska, Petr Šmídek oraz Harriet Thorpe.
Historia PLATO Ostrava
PLATO Ostrava jest pierwszą galerią sztuki współczesnej w Czechach, której działalność w całości finansują władze miasta. Powstała w 2013 roku. Początkowo jej siedzibą była nieczynna stacja benzynowa, potem dawny sklep odzieżowy, a od 2018 roku hala byłego marketu budowlanego sieci Bauhaus o powierzchni blisko 5000 m2. Placówka dysponuje tu nie tylko ogromną przestrzenią wystawienniczą, ale też biblioteką zaprojektowaną przez czeskiego artystę Jana Šerýcha, niewielkim bistro stworzonym przez kuratora Jakuba Adamca wraz z polską artystką i performerką Dominiką Olszowy oraz salą kinową autorstwa innej polskiej artystki – Zuzy Golińskiej, absolwentki Pracowni Działań Przestrzennych Mirosława Bałki na warszawskiej ASP. Mimo to od początku zakładano, że jest to jedynie miejsce tymczasowe. Docelowo na potrzeby placówki władze Ostrawy planowały przeznaczyć zabudowania zabytkowej rzeźni miejskiej znajdującej się po drugiej stronie ulicy.
Historia tego obiektu sięga lat 80. XIX wieku. Wtedy to magistrat podjął decyzję o realizacji nowoczesnej ubojni w bezpiecznej odległości od centrum. O wyborze miejsca zadecydowało położenie tam targu bydła, dostęp do bieżącej wody i kolei. Na przestrzeni lat zespół wielokrotnie modernizowano i rozbudowywano, ale swoją podstawową funkcję pełnił do lat 60. XX wieku, kiedy ubojnię przeniesiono do nowego zakładu w Martinowie. Przez następne kilka dekad historyczne obiekty w dzielnicy Moravská Ostrava były wykorzystywane jako magazyny i garaże, z czasem popadły w ruinę.
Autor: Jakub Certowicz/ Materiały prasowe
W 1995 roku rzeźnię wraz z dwuhektarowym terenem wokół kupiła niemiecka sieć marketów budowlanych Bauhaus. Choć obiecała remont zabytku, nigdy go nie przeprowadziła, na jednej z działek po przeciwnej stronie ulicy postawiła jedynie wielkopowierzchniowy sklep.
W międzyczasie część obiektów uległa zawaleniu, część rozebrano.
Brak należytej ochrony historycznego zespołu wywoływał liczne protesty mieszkańców, włącznie z bojkotem sieci. Ostatecznie w 2013 roku firma zdecydowała o zamknięciu marketu i sprzedaży całego terenu. Władze Ostrawy kupiły go trzy lata później. Do czasów współczesnych w obrębie historycznego założenia zachowały się cztery budynki: najstarszy, z 1891 roku, który pełnił pierwotnie funkcje chłodni i kotłowni, dobudowane do niego w 1902 roku skrzydło z charakterystyczną wieżą i znajdująca się obok ubojnia świń oraz zrealizowany w latach 1926-1927 pawilon administracyjno-socjalny. Na ich przebudowę i adaptację władze Ostrawy
w 2017 roku ogłosiły międzynarodowy konkurs architektoniczny.
Ostrawa, przemysłowe miasto leżące niedaleko granicy z Polską, mimo interesującego dziedzictwa z przełomu XIX i XX wieku oraz z okresu międzywojnia, zazwyczaj omijane było przez turystów zmierzających do Brna i Pragi. Obecnie przeżywa ono metamorfozę. Poprzemysłowy rodowód – kiedyś balast – staje się jego potencjałem. Dobrym tego przykładem jest wykorzystanie nieczynnego kombinatu górniczo-hutniczego w Dolních Vítkovicach na muzeum techniki. Do Ostrawy mnie natomiast przyciągnęła interesująca adaptacja zabytkowych zabudowań nieczynnej jatki miejskiej, w poprzemysłowej dzielnicy Moravská Ostrava, na Galerię Sztuki Współczesnej PLATO. Postępowa PLATO od początku istnienia zajmowała opuszczone lokale w Ostrawie. Pierwsza jej siedziba mieściła się w dzielnicy Vítkovice, w budynku dawnej stacji benzynowej. Kolejna w zamkniętym już sklepie z tekstyliami. W 2018 roku galeria znalazła miejsce
w wielkogabarytowej hali marketu budowalnego z lat 90. (o powierzchni 500 m2), opuszczonej przez sieć sklepów budowlanych Bauhaus – okazuje się, że nazwa Bauhaus nie ma nic wspólnego ze słynną niemiecką szkoła designu. W 2022 roku galeria znalazła swoje docelowe miejsce
w kompleksie dawnej jatki miejskiej. Obecnie PLATO zajmuje dwa, doskonale uzupełniające się budynki, zlokalizowane po przeciwnych stronach ul. Janáčkova. Galeria w byłych jatkach jest miejscem wystaw
i działań artystycznych, natomiast w jednoprzestrzennej hali byłego marketu odbywają się warsztaty i happeningi.
Proces przystosowania zabytkowych budynków byłej jatki na galerię sztuki jest przykładem dobrej praktyki w zakresie ochrony dziedzictwa kulturowego. Przystępujący do konkursu architekci z pracowni KWK Promes Roberta Konicznego kierowali się dwoma założeniami: maksymalną ochroną historycznego kompleksu oraz otwarciem ekspozycji na zewnątrz. Rozwinęli ideę łączenia wnętrza muzeum z miastem, którą testowali już
we wcześniejszych projektach: na koncepcją Muzeum Współczesnego
we Wrocławiu (2009) oraz w projekcie konkursowym rozbudowy i przebudowy galerii sztuki współczesnej Bunkier (2016).
Restrykcyjne zalecenia konserwatorskie nakazywały przywrócenie walorów historycznych, odbudowę zniszczonych elementów oraz oczyszczenie ceglanej elewacji. Zafascynowani postindustrialnym charakterem obiektu architekci nie chcieli jednakże zdzierać z niego ani historycznej patyny,
ani śladów funkcjonalnych przekształceń. Po licznych dyskusjach uzyskali pełną aprobatę i wsparcie konserwatora zabytków, który czynnie uczestniczył
w realizacji.
Cena biletu 100 koron czeskich
Jak dojechać z Huty do Galerii podam po sprawdzeniu po zgłoszeniu chęci odwiedzenia Galerii.
Wieczorem wracamy do Cieszyna na zamek ( obok granicy)
adres ul. Sikorskiego, Cieszyn, Obiekt czynny przez cały rok nocleg 75,00
Na następny dzień idziemy do Krzysia i potem dzień do naszych decyzji.
Powrót samochodem lub dla niezmotoryzowanych autobusem do Katowic.